Diệt chuột nhà ở, căn hộ: chặn trần nhà, gara, ống thoát bếp và đặt bẫy đúng chỗ

Diệt chuột nhà ở bắt đầu từ đâu?

Bắt đầu bằng việc nghe và nhìn trong một tối: tiếng chạy ở tầng nào, phân nằm ở bếp, gara hay trên nóc tủ. Tiếng trên trần lúc nửa đêm là chuột mái. Phân to ở gara, nhà vệ sinh tầng trệt là chuột cống. Phân nhỏ trong ngăn kéo bếp là chuột nhắt. Mỗi loại một cách làm.

Ghi lại ba thứ trước khi mua bẫy: chỗ có phân tươi, chỗ có vết gặm mới, và giờ nghe tiếng. Ba thứ này cho biết đặt bẫy ở tầng nào, phòng nào. Nhà phố 3–4 tầng thường có dấu ở tầng trệt và tầng trên cùng, các tầng giữa ít hơn, vì chuột đi lên từ cống hoặc đi xuống từ mái.

Đừng lau phân trước khi đọc xong. Chụp ảnh từng chỗ, rồi đeo găng, xịt ẩm phân bằng nước có chất tẩy, lau bằng khăn giấy. Quét khô làm bụi phân bay lên, là cách lây bệnh hay bị bỏ qua nhất trong nhà ở.

Chuột vào nhà ở, căn hộ bằng những đường nào?

Nhà phố có năm đường vào hay gặp: ống thoát sàn không lưới, khe dưới cửa cuốn gara, lỗ ống máy lạnh, mái tôn giáp nhà bên, và dây điện, cành cây chạm mái. Căn hộ thì chuột nhắt vào theo trục ống kỹ thuật, khe cửa căn, ban công giáp căn khác và thùng hàng mang về.

Diệt chuột nhà ở mà bỏ qua các đường này thì bẫy bắt được bao nhiêu, chuột mới vào lại bấy nhiêu; kiểm lối vào luôn đi trước việc đặt bẫy.

• Ống thoát sàn: chuột cống bơi được trong ống, chui lên khi nắp thoát sàn lỏng hoặc không có lưới.
• Cửa cuốn gara: chân cửa hở 1–2 cm là đủ cho chuột cống non chui qua mỗi đêm.
• Lỗ ống máy lạnh: thợ đục lỗ to hơn ống, trám xốp hoặc để hở; chuột mái đi theo ống đồng lên tầng.
• Mái tôn liền vách: khe giữa mái hai nhà là đường chuột mái đi qua lại cả dãy phố.
• Trục ống chung cư: hộp kỹ thuật bếp, nhà vệ sinh thông với trục chung các tầng.

Khe khoảng 6 mm là đủ cho chuột nhắt, khe khoảng 12 mm thì chuột cống chui qua. Thử bằng một cây bút bi: khe nào bút chui qua thì chuột nhắt cũng qua được. Soi đèn quanh mép lỗ, chỗ chuột đi lại nhiều có vệt mỡ đen và lông bám.

Một đường vào hay bị quên là lúc sửa nhà. Lắp máy lạnh mới, đi lại ống nước, thay cửa đều để lại lỗ mà thợ ít khi trám kỹ. Nhà bên cạnh đập phá sửa chữa cũng đẩy chuột sang, nhất là những tuần đầu khi họ dỡ mái, đào nền.

Nhà phố, căn hộ, nhà có sân vườn hay gặp chuột gì?

Nhà phố tầng trệt sát hẻm hay gặp chuột cống, tầng trên và mái gặp chuột mái. Căn hộ tầng cao chủ yếu gặp chuột nhắt. Nhà có sân vườn, biệt thự gặp cả ba, vì sân có chỗ đào hang, cây cối là đường lên mái, còn kho dụng cụ là chỗ làm ổ.

Vì vậy diệt chuột nhà phố thường phải làm hai tầng cùng lúc: tầng trệt cho chuột cống, trần tầng trên cùng cho chuột mái.

Chuột cống trưởng thành nặng khoảng 340–450 g, nên vết gặm của nó to, phân to, và nó né đồ lạ lâu hơn. Chuột nhắt chỉ đi 3–9 m quanh ổ, nên khi thấy phân trong một tủ bếp thì ổ thường ở rất gần: gầm tủ đó, hộc máy rửa chén, sau tủ lạnh. Cách phân biệt từng loài qua đuôi và tai có ở trang các loại chuột.

Nhà trọ là trường hợp riêng. Làm một phòng thì chuột chạy sang phòng bên; phải làm cả dãy, đặt trạm ở khu rác chung và bếp chung, thì mới giảm được.

Xử lý chuột trên trần nhà, mái tôn thế nào?

Chuột trên trần gần như luôn là chuột mái. Bẫy phải đặt trên trần: dọc thanh khung gần lỗ thăm, trên máng đèn, dọc dây điện. Đặt dưới sàn thì không bắt được, vì chuột mái ít khi xuống. Đồng thời tìm lối lên mái: máng xối, cành cây chạm mái, khe mái tôn giáp nhà bên.

1. Mở lỗ thăm trần, soi đèn tìm phân, vệt đi trên tấm thạch cao, chỗ có lông bám ở mép xà gồ.
2. Đặt 4–6 bẫy kẹp hoặc bẫy dính trên thanh khung, mỗi cái cách nhau khoảng 2–3 m, dán hoặc buộc cố định.
3. Mồi trái cây chín, dừa khô, hạt; chuột mái thích đồ ngọt hơn chuột cống.
4. Kiểm mỗi sáng trong tuần đầu; bẫy nào bắt được thì đặt lại đúng chỗ đó.
5. Khi tiếng chạy giảm, bịt lối lên mái: chóp chắn ống máng xối, lưới ở khe mái, cắt cành cách mái khoảng 1 m.

Không rải bả trên trần. Chuột mái ăn bả rồi chết ngay trên trần hoặc trong vách, xác bốc mùi 2–4 tuần, có khi phải cắt tấm thạch cao mới lấy ra được. Đây là lỗi tốn kém nhất ở nhà phố.

Nhà mái tôn liền vách cả dãy thì chuột mái đi qua lại giữa các nhà. Một nhà làm xong vài tuần sau lại nghe tiếng là chuyện thường. Cách bền nhất là bịt khe mái phía giáp nhà bên bằng lưới thép, và rủ hàng xóm làm cùng đợt.

Cách diệt chuột nhà ở khu bếp, tủ bếp, sau tủ lạnh

Bếp là chỗ chuột tới ăn mỗi đêm, nhưng ổ thường ở ngay cạnh: gầm tủ bếp, hộc máy rửa chén, sau tủ lạnh, trong hộp kỹ thuật chứa ống nước. Đặt bẫy dính dọc chân tủ bếp và hai bên tủ lạnh, cất hết đồ ăn khô vào hộp có nắp, lau khô bồn rửa trước khi ngủ.

• Gầm tủ bếp: tháo nẹp chân tủ, soi bên trong; đặt bẫy dính ở hai đầu gầm.
• Sau tủ lạnh: khoang mô-tơ ấm, là chỗ chuột nhắt làm ổ; kéo tủ ra, hút sạch, đặt bẫy hai bên.
• Hộp kỹ thuật bếp: nơi ống nước, ống gas đi xuyên sàn; bịt khe quanh ống bằng lưới thép rồi trát.
• Bồn rửa: lỗ xả, ống xả hở dưới bồn là đường chuột lên từ cống; lắp ống xả kín, có lưới.
• Đồ ăn khô: gạo, mì, bánh, hạt cho vào hộp nhựa cứng; túi ni lông chuột cắn được.

Không đặt bả trong bếp, kể cả loại "an toàn" bán ở chợ. Chuột tha bả vào gầm tủ, mảnh bả rơi lẫn vào đồ ăn, trẻ nhỏ nhặt được. Bếp chỉ dùng bẫy dính, bẫy kẹp đặt trong hộp che, hoặc bẫy lồng.

Thực phẩm, bát đĩa đã bị chuột chạm thì bỏ hoặc rửa kỹ bằng nước nóng. Lau mặt bếp, mặt tủ bằng dung dịch tẩy loãng mỗi sáng trong tuần đầu. Nếu thấy phân trong lò vi sóng, máy nướng, hộc máy rửa chén thì phải rút điện, tháo vỏ ngoài để vệ sinh, vì chuột hay cắn dây bên trong.

Xử lý gara, xe máy, ô tô thế nào?

Gara nhà phố là cửa ngõ của chuột cống: cửa cuốn hở chân, nền thấp gần cống, đồ đạc chất sát tường. Bịt chân cửa cuốn bằng gioăng chổi, đặt bẫy kẹp hoặc bẫy lồng dọc hai bên tường gara, dọn đồ cách tường, và không để đồ ăn, rác trong gara qua đêm.

Xe máy, ô tô để trong gara hay bị cắn dây điện. Chuột cắn dây vì vỏ dây một số dòng xe làm từ vật liệu có mùi hấp dẫn, và vì khoang máy còn ấm sau khi tắt máy là chỗ trú tốt. Cách làm:

• Mở nắp capô qua đêm vài hôm đầu để khoang máy bớt kín, chuột ít vào làm ổ.
• Đặt bẫy dọc tường gần bánh xe, nơi chuột leo lên; không đặt bả quanh xe.
• Kiểm khoang máy mỗi tuần: lá cây, giấy vụn, vỏ hạt là dấu chuột tha vào làm ổ.
• Dây đã bị cắn thì cho xe đi kiểm tra, đừng chỉ quấn băng keo.

Nếu gara có cửa ra hẻm, trạm bả có khoá có thể đặt ngoài cửa, sát chân tường hẻm, cố định xuống nền. Trạm nằm ngoài nhà, chuột ăn ở đó thì ít chết trong nhà. Trong gara chỉ dùng bẫy.

Gara chung của chung cư, nhà tập thể là việc của ban quản lý. Nhà mình chỉ làm được phần trong căn; báo ban quản lý vị trí có dấu để họ đặt trạm ở hầm, như phần căn hộ chung cư bên dưới.

Chặn chuột từ ống thoát sàn, bồn cầu, cống thế nào?

Chuột cống bơi được trong ống và leo được thành ống đứng, nên nắp thoát sàn lỏng, ống xả hở là lối vào thẳng. Thay nắp thoát sàn có lưới inox vặn chặt, lắp lưới ở miệng ống thoát ban công, và đậy nắp bồn cầu ban đêm ở nhà vệ sinh tầng trệt.

Sau những đợt mưa lớn hay triều cường, cống đầy nước đẩy chuột cống lên theo ống thoát sàn, hố ga ở nhà tầng trệt. Nhà ở vùng trũng nên kiểm nắp thoát sàn trước mùa mưa, và đặt bẫy ở nhà vệ sinh tầng trệt trong những tuần nước lên.

Chuột chui lên từ bồn cầu nghe khó tin nhưng có thật, nhất là nhà có ống thoát nối thẳng ra cống chung không qua bể tự hoại. Khi thấy dấu, đừng xả nước liên tục; đậy nắp, chèn vật nặng lên nắp qua đêm, và gọi thợ kiểm đường ống.

Sân vườn, ban công, hộp kỹ thuật làm gì?

Ngoài nhà là nơi duy nhất trong nhà ở được đặt bả, và chỉ trong trạm có khoá. Đặt trạm sát chân tường sân, cạnh hố ga, cạnh kho dụng cụ, cách nhau khoảng 15–30 m tuỳ chiều dài tường; trạm cố định xuống nền để chó và trẻ không lật được.

• Sân vườn: dọn đống gạch, ván, chậu cũ sát tường; cắt cỏ, chừa dải trống khoảng 1 m quanh chân tường.
• Hang trong sân: miệng hang chuột cống rộng khoảng 5–8 cm, sâu 30–60 cm; lấp đất, nén chặt, theo dõi xem có bị đào lại không.
• Cây sát nhà: cắt cành cách mái, cách tường khoảng 1 m; dây leo bám tường là thang cho chuột mái.
• Ban công: không để thức ăn chim, bao đất, rác trên ban công; lưới ở ống thoát ban công.
• Hộp kỹ thuật: đặt hộp giám sát không thuốc; bịt khe quanh ống ở đáy hộp.

Ghi lại vị trí từng trạm và kiểm mỗi tuần. Chuột cống có thể né trạm mới 3–5 ngày, nên đừng dời trạm sau vài hôm không thấy ăn. Sau tuần thứ hai, trạm nào bả bị ăn nhiều nhất là chỗ gần hang hoặc gần đường vào nhất; dồn bẫy trong nhà về phía đó.

Nhà có hồ cá, chuồng gà, chuồng chim ngoài sân thì thức ăn rơi vãi là nguồn chính. Dọn mỗi tối, để thức ăn trong thùng kim loại, kê chuồng cao khỏi nền.

Diệt chuột căn hộ chung cư khác nhà phố chỗ nào?

Căn hộ ít khi có chuột cống ở tầng cao; chủ yếu là chuột nhắt, vào theo trục ống kỹ thuật, khe cửa căn, ban công giáp căn khác, hoặc theo thùng hàng, đồ đạc mang về. Nguồn thường nằm ngoài căn: phòng rác tầng, trục ống, hầm xe. Vì vậy căn hộ phải làm cùng ban quản lý.

Căn hộ có trẻ nhỏ thì dùng hộp bẫy có nắp che, đặt sau tủ, trong hộp kỹ thuật. Một căn 70–90 m² có chuột nhắt thường cần 6–10 bẫy dính trong tuần đầu. Đặt nhiều hơn số chuột nghĩ là có, vì chuột nhắt mỗi đêm chỉ đi trong vài mét quanh ổ.

Thấy chuột ở nhiều căn cùng tầng thì báo ban quản lý ngay: khả năng cao là trục ống hay phòng rác đang có ổ. Ban quản lý thường làm định kỳ cho khu chung; cách chia việc giữa ban quản lý và cư dân có ở trang diệt chuột chung cư.

Nhà có trẻ nhỏ, thú cưng dùng cách nào?

Trong nhà chỉ dùng bẫy, đặt trong hộp che hoặc ở chỗ trẻ không với tới: sau tủ, trên trần, trong hộp kỹ thuật. Bả chỉ nằm trong trạm khoá ngoài nhà, đặt ở chỗ chó mèo không tới như sau hàng rào. Thu xác chuột ngay khi thấy, đặc biệt ở nhà nuôi chó mèo thả rông.

Đây cũng là lý do khi diệt chuột nhà ở có trẻ nhỏ, kỹ thuật viên chọn bẫy lồng, hộp che thay cho bẫy kẹp để hở.

Nuôi mèo không thay được việc đặt bẫy. Mèo bắt được chuột nhắt, nhưng hiếm khi bắt chuột cống trưởng thành, và không chặn được lối vào. Có nhà nuôi mèo rồi vẫn có chuột chạy trên trần, vì mèo không lên trần được.

Nếu chó mèo ăn phải bả hay xác chuột nghi ăn bả, đưa thú y ngay, mang theo bao bì bả nếu có. Dấu hiệu thường xuất hiện sau vài ngày: bỏ ăn, lừ đừ, chảy máu chân răng, nước tiểu có máu. Đây là lý do mọi trạm bả đều có khoá và gắn cố định, không đặt rời.

Làm cả nhà theo thứ tự nào trong một tuần?

Một tuần đầu quyết định phần lớn kết quả. Làm theo thứ tự dưới đây cho nhà phố 3–4 tầng; căn hộ thì bỏ phần sân, gara, mái. Mục tiêu tuần đầu là bắt bớt chuột đang có và biết lối vào chính, chưa phải bịt hết mọi khe.

Thứ tự này dùng được khi tự xử lý chuột nhà ở, cũng như khi có kỹ thuật viên tới làm.

1. Tối ngày 1: đọc dấu ở từng tầng, ghi chỗ có phân, vết gặm, giờ nghe tiếng; cất đồ ăn, đậy rác.
2. Ngày 2: đặt 8–12 bẫy: bếp, gara, nhà vệ sinh tầng trệt, trên trần tầng trên cùng; trạm khoá ngoài sân nếu có chuột cống.
3. Ngày 2: thay nắp thoát sàn có lưới, gioăng chân cửa cuốn, bịt các lỗ phụ quanh ống.
4. Ngày 3–5: kiểm bẫy mỗi sáng, thu chuột, thay mồi; bẫy không có dấu sau 3 đêm thì dời 1–2 m về phía có phân mới.
5. Ngày 6: rắc bột mỏng ở lối nghi là lối chính; sáng ngày 7 xem dấu chân.
6. Ngày 7: bịt lối chính nếu số chuột bắt được đã giảm; giữ bẫy ở chỗ cũ thêm 2–3 tuần.

Nếu có chuột cống, tuần đầu có thể chưa bắt được con nào vì nó còn né đồ lạ. Đừng dời bẫy liên tục; với bẫy kẹp, để chưa giương 2–3 đêm cho chuột quen ăn mồi rồi mới giương. Hết tuần thứ hai mà chưa bắt được con chuột cống nào thì nên gọi người khảo sát lối vào.

Mẹo tự làm nào có tác dụng ở nhà, mẹo nào không?

Ở nhà ở, mẹo có tác dụng là các việc làm thay đổi chỗ ở của chuột: bịt khe bằng lưới thép, cất đồ ăn, dọn đồ sát tường, lắp nắp thoát sàn có lưới. Mẹo dùng mùi và âm thanh như máy siêu âm, tinh dầu bạc hà, long não, ớt, chỉ làm chuột đi vòng vài ngày.

Băng phiến hay được dùng nhất nhưng không nên đặt trong nhà ở: hơi băng phiến độc với người, nhất là trẻ nhỏ, và không làm chuột bỏ đi. Tốn công nhưng có ích hơn là mỗi tối dành mười phút đậy rác, cất đồ ăn, lau khô bồn rửa.

Một mẹo nữa đáng làm: trước khi mang thùng carton, bao gạo từ kho, chợ về, mở ra kiểm ở ngoài cửa. Chuột nhắt vào căn hộ tầng cao nhiều lần là theo thùng hàng chứ không theo đường ống.

Đọc kết quả sau 1 tuần, 2 tuần, 4 tuần thế nào?

Tuần 1 đếm số bắt được và xem chỗ nào bẫy có chuột. Tuần 2 số bắt được phải giảm, phân mới chỉ còn ở một hai chỗ. Tuần 4 không còn phân mới, không dính bẫy trong hai tuần liền, bột rắc ở lối cũ không có dấu chân. Lúc đó mới coi là đã giảm hết.

Nếu tuần 2 vẫn bắt đều mỗi đêm, nhiều khả năng chuột đang vào liên tục từ một lối chưa tìm ra, hoặc ổ nằm ở nhà bên cạnh. Khi đó thêm bẫy không giải quyết được; cần tìm lối vào chính, thường là ống thoát tầng trệt, khe mái giáp nhà bên.

Sau khi đạt, giữ lại vài bẫy giám sát ở gầm bếp, gara, trên trần. Chuột mới vào thường dính ở đúng chỗ cũ, nhờ vậy biết sớm. Muốn có người đọc trạm theo tuần thay mình, xem dịch vụ diệt chuột; giá cho nhà ở theo diện tích có ở bảng giá diệt chuột nhà ở.

Sai lầm hay gặp khi tự diệt chuột trong nhà

Sai lầm hay gặp nhất ở nhà ở là rải bả trong nhà, đặt bẫy dưới sàn khi chuột chạy trên trần, chỉ đặt một hai cái bẫy, và bịt hết lối khi trong nhà còn nhiều chuột. Mỗi lỗi làm việc kéo dài thêm vài tuần, có lỗi để lại mùi xác cả tháng.

Phần lớn các lỗi này đến từ việc diệt chuột nhà ở theo kinh nghiệm truyền miệng, không đọc dấu trước khi đặt bẫy.

Sai lầm cuối hay gặp ở nhà phố là làm một mình trong khi cả dãy có chuột. Chuột mái đi qua mái tôn, chuột cống đi qua cống chung; nhà mình sạch được vài tuần rồi lại có. Rủ hàng xóm cùng làm, hoặc ít nhất bịt kỹ phía giáp nhà bên, là cách giữ được lâu. Cách xử lý chung các loài côn trùng khác trong nhà ở có ở trang cách xử lý côn trùng nhà ở.