Chuột con ăn gì, bao lâu mở mắt, gặp trong nhà làm gì?
Chuột con chỉ bú sữa mẹ trong khoảng 3 tuần đầu. Sau chừng 2 tuần chúng có lông và mở mắt; từ tuần thứ 3 bắt đầu ra khỏi ổ từng quãng ngắn và gặm thức ăn cứng như hạt, gạo, vụn bánh. Thấy chuột con trong nhà nghĩa là có ổ đang đẻ ngay gần đó.

Chuột con ăn gì theo từng tuần tuổi?
Chuột con mới đẻ chỉ sống bằng sữa mẹ: da hồng, không lông, mắt nhắm, nằm dồn một búi trong ổ. Chuột nhắt con sau 2 tuần đã có lông, mở mắt, và ăn thức ăn cứng từ tuần thứ 3. Chuột cống con ăn thức ăn cứng lúc 2,5–3 tuần, tự lập khoảng 3–4 tuần.
| Tuổi | Trông thế nào | Ăn gì | Mắt | Rời ổ chưa |
|---|---|---|---|---|
| Tuần 1 | Da hồng, không lông, nằm yên | Chỉ bú sữa mẹ | Nhắm | Không rời ổ |
| Tuần 2 | Mọc lông xám, tai dựng lên | Vẫn bú sữa mẹ | Mở vào khoảng cuối tuần | Chưa, chỉ bò trong ổ |
| Tuần 3 | Lông dày, chạy được, run khi bị chạm | Bú sữa, bắt đầu gặm thức ăn cứng | Mở | Ra khỏi ổ từng quãng ngắn |
| Tuần 4–5 | Nhỏ bằng ngón cái, tai to, chạy nhanh | Đã cai sữa, ăn hạt, gạo, vụn bánh, thức ăn chó mèo | Mở | Đi khắp một tầng, bắt đầu tách ổ |
| Từ tuần 6 | Gần bằng con trưởng thành | Như chuột lớn | Mở | Chuột nhắt đẻ được lứa mới khi 6–10 tuần tuổi |
Nên câu hỏi chuột con chưa mở mắt ăn gì chỉ có một đáp án: sữa mẹ. Thiếu chuột mẹ thì lứa đó không tự sống được, và bài này không hướng dẫn nuôi, vì mỗi con sống sót là một con chuột hại sau vài tuần. Từ tuần thứ 4, chuột con ăn đúng thứ nhà mình để hở: chuột nhắt thích hạt và ngũ cốc, mỗi ngày ăn khoảng một phần mười trọng lượng cơ thể. Tốc độ nhân đàn theo từng loài có ở bài chuột sinh sản nhanh tới mức nào.

Thấy ổ chuột con trong nhà nói lên điều gì?
Nghĩa là chuột mẹ đã làm ổ và đẻ ngay trong nhà. Chuột lớn có thể chỉ đi ngang qua, còn chuột con thì chưa tự đi xa được. Chuột nhắt đẻ mỗi lứa 5–8 con và đẻ lại được ngay, nên thấy một con thì trong ổ thường còn vài con nữa.
Tuổi của con đang thấy cho biết ổ cách đó bao xa:
- Con còn hồng, chưa mở mắt: ổ nằm ngay chỗ tìm thấy, chuột mẹ ở trong vòng vài mét.
- Con đã có lông, mắt mở, run khi bị chạm: ổ ở cùng phòng hoặc phòng liền kề.
- Con bằng ngón cái, chạy nhanh: đàn đã bắt đầu tách ổ, có thể ở khắp một tầng.
- Con gần bằng con lớn: đàn sắp đẻ lứa tiếp theo, cần làm ngay.
Phần lớn chuột con thấy trong nhà phố và căn hộ là chuột nhắt, vì loài này sống ngay giữa chỗ người sinh hoạt. Chuột cống con thì đầu to, chân to so với thân, hay gặp ở tầng trệt gần hố ga. Phân biệt kỹ hơn có ở trang chuột nhắt: chuột nhỏ lọt khe 6 mm, ở trong tủ. Từ một con thấy được ước ra cả đàn thế nào, xem thấy một con chuột thì trong nhà có bao nhiêu con.

Ổ chuột thường nằm ở đâu trong nhà?
Ổ chuột là một búi giấy vụn, vải, xốp cách nhiệt nhồi vào chỗ tối, ấm và ít bị động tới. Chuột nhắt chỉ đi 3–9 m quanh ổ để kiếm ăn, nên ổ gần như luôn nằm trong vòng đó tính từ bếp hoặc chỗ để đồ ăn. Soi đèn pin theo thứ tự dưới đây.
- Gầm và lưng tủ lạnh, gầm tủ bếp, khe sau máy giặt.
- Thùng carton chất lâu ngày, gầm cầu thang, kho đồ.
- Ngăn kéo ít mở, hộc tủ quần áo, gầm giường có đồ chất.
- Trần thạch cao, hộp đèn âm trần, hộp kỹ thuật điện nước.
- Đống đồ cũ ngoài ban công, chậu cây lớn, khe sau cục nóng máy lạnh.
Ổ chuột nhắt thường chỉ to cỡ 10–15 cm và hay nằm sát chỗ ấm như máy nén tủ lạnh, bình nước nóng, nên đừng tìm một đống lớn.

Chuột con có mang bệnh không?
Có. Chuột con nhận mầm bệnh từ chuột mẹ và từ chính cái ổ thấm nước tiểu, phân, nên không sạch hơn chuột lớn. Chuột nhắt mang xoắn khuẩn, salmonella và virus viêm màng não tăng lympho bào (LCM); virus này lây qua nước tiểu, phân, nước bọt và cả vật liệu lót ổ còn mới.
- Ổ và giấy vụn lót ổ: ước tính khoảng 5% chuột nhắt ở Mỹ mang virus LCM, nên đống giấy trong ổ là thứ cần gom kín, không phủi bằng tay.
- Vết cắn: chuột con 3 tuần đã có răng cửa và cắn khi bị nắm; vết nhỏ vẫn có thể nhiễm trùng hoặc gây sốt do chuột cắn.
- Bụi phân khô: nhà có chuột cống thì còn có virus Seoul, một loại hantavirus lây qua bụi phân và nước tiểu.
Không có lý do gì để giữ chuột con lại nuôi hay cho trẻ cầm chơi. Danh sách bệnh và đường lây đầy đủ có ở bài chuột truyền bệnh gì cho người; sốt, đau cơ sau khi dọn ổ thì nên đi khám và kể rõ đã tiếp xúc chuột.
Xử lý ổ chuột con thế nào cho an toàn?
Không quét khô ổ và phân chuột, vì bụi phân khô bay lên mới là đường lây đáng lo. Xịt ẩm cả khu bằng nước pha chất tẩy, chờ 5–10 phút cho thấm, rồi mới gom bằng khăn giấy dùng một lần. Đeo găng cao su và khẩu trang suốt lúc làm.
Nước tiểu chuột có thể mang xoắn khuẩn leptospira, vào người qua vết xước trên tay. Cho ổ, chuột con và khăn lau vào hai lớp túi buộc kín rồi bỏ ngay, lau lại sàn bằng dung dịch tẩy và rửa tay kỹ sau khi tháo găng. Nhà có trẻ nhỏ nên làm lúc trẻ ở phòng khác. Lỡ bị chuột cắn lúc dọn ổ thì xem cách sơ cứu ở bài bị chuột cắn có sao không, có cần tiêm phòng.
Bắt chuột mẹ và bịt lối theo thứ tự nào?
Khi ổ ở bên trong, bắt trước rồi mới bịt kín. Bịt hết lối ngay khi chuột mẹ còn trong nhà thì nó bị nhốt lại, gặm lối mới hoặc chết trong hộc tường. Sáu bước dưới đây làm trong khoảng 2 tuần, bắt đầu từ ổ và kết thúc bằng việc bịt kín các khe từ 6 mm.
- Tìm ổ theo tuổi chuột con ở trên, dọn ổ theo cách ở mục trước.
- Đặt bẫy kẹp hoặc bẫy lồng dày quanh chỗ có ổ, cách nhau không quá 3 m, sát chân tường, đầu mồi quay vào tường.
- Cất gạo, đồ khô, thức ăn chó mèo vào hộp kín để bẫy không bị cạnh tranh.
- Bịt trước các lỗ lớn phía ngoài nhà, chừa khe nhỏ gần bẫy.
- Kiểm bẫy mỗi sáng, ghi số bắt được, dời bẫy nếu 3 đêm không có dấu.
- Khi bẫy 1 tuần liền không dính và không còn phân mới, bịt kín các khe còn lại từ 6 mm.
Vì sao thứ tự này đổi khi chuột còn ở ngoài, xem chuột chưa vào thì bịt lối trước. Ổ vừa đẻ cho biết chuột mẹ đã ở trong nhà bao lâu, có ở bài chuột đẻ trong nhà là điềm gì.

Những việc nào không nên làm khi thấy chuột con?
Việc hay làm nhất mà không nên là thả chuột con ra ngoài. Chuột mẹ vẫn ở trong nhà, lứa sau vẫn đẻ ở chỗ cũ, và thả ra chỉ làm chậm việc tìm ổ. Việc thứ hai là rải bả cho nhanh: chuột trúng bả chết sau 4 ngày tới 2 tuần, thường trong hộc tường hay trần.
- Bịt kín hết lối ngay hôm đầu khi chuột mẹ còn bên trong.
- Dùng xốp nở hoặc băng keo để bịt: chuột gặm thủng sau vài đêm.
- Đặt một hai bẫy giữa phòng: chuột nhắt đi men tường, cần bẫy dày quanh ổ.
- Trông vào mèo: mèo không vào được ổ trong trần hay hộc tường.
- Bắt chuột con bằng tay không: gom bằng găng hoặc úp hộp rồi cho vào túi kín.
Nhà có trẻ nhỏ hoặc chó mèo thì cách dùng bẫy thay bả có ở bài bẫy trong hộp che cho căn hộ có trẻ nhỏ.

Khi nào nên gọi người làm?
Nên gọi khi thấy chuột con nhiều lần ở các phòng khác nhau, khi nghe tiếng chí chóe trong trần hay trong tường mà không mở được, hoặc khi đã bẫy 2 tuần mà vẫn có phân mới mỗi sáng. Đó là dấu có hơn một ổ, hoặc ổ nằm trong kết cấu.
Kỹ thuật viên soi đèn UV để tìm đường đi và chỉ ra các khe cần bịt. Trong nhà chỉ đặt bẫy và hộp giám sát không thuốc, cách nhau 6–12 m dọc chân tường, dày hơn quanh ổ; trạm bả có khoá đặt ở vành đai ngoài, cách nhau 15–30 m. Bả trong nhà chỉ đặt khi chủ nhà yêu cầu, vì chuột chết trong kết cấu sẽ bốc mùi. Với nhà ở, công ty hẹn làm ban ngày vào giờ chủ nhà sắp xếp; nếu đã tự dọn ổ trước đó thì chụp lại chỗ ổ để kỹ thuật viên biết dồn bẫy quanh đâu. Cách làm đầy đủ ở trang xử lý ổ chuột con trong nhà ở; nhà sát chợ, hẻm có hố ga thì nên để người kiểm theo lịch qua gói kiểm soát định kỳ, riêng chuột 4 lần mỗi tháng, mỗi tuần kiểm bẫy và trạm một lượt.
Côn trùng và chuột trong nhà ở hay sinh ở đâu có ở trang côn trùng trong nhà ở, căn hộ; mức phí theo diện tích xem bảng giá diệt chuột tại nhà ở, căn hộ.
Về bài viết này
Đội kỹ thuật viên của Khử Trùng Toàn Cầu tổng hợp và biên soạn, từ kinh nghiệm thi công tại TP.HCM và các tỉnh lân cận từ năm 2020.
Duyệt chuyên môn: Lê Thành Nhân, Giám đốc điều hành Công ty TNHH Khử Trùng Toàn Cầu.
Cách làm ra bài: Đội kỹ thuật viên của Khử Trùng Toàn Cầu tổng hợp từ hồ sơ khảo sát và các buổi xử lý tại hiện trường; số liệu sinh học đối chiếu với tài liệu chuyên ngành.
Nguồn tham khảo
Thông tin và số liệu trên trang này đối chiếu với các tài liệu sau.
- Cơ quan Bảo vệ Môi trường Hoa Kỳ (US EPA). Restrictions on Rodenticide Products. Truy cập lần cuối 24/09/2026.
- Internet Center for Wildlife Damage Management (ICWDM). House Mouse Biology · Norway Rat Biology. Truy cập lần cuối 27/09/2026.
- Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC). About Hantavirus. Truy cập lần cuối 26/09/2026.
- UC Statewide IPM Program (Đại học California). House Mouse — Pest Notes, Pest Notes 7483. Truy cập lần cuối 24/09/2026.
- UF/IFAS (Đại học Florida), bản lưu trên trang Bộ Nông nghiệp bang Maine. Rat and Mouse Control (Koehler & Kern), ENY-224, 2005. Truy cập lần cuối 24/09/2026.
- Đại học Nebraska–Lincoln, Internet Center for Wildlife Damage Management (bản lưu của Sở Y tế hạt Allegheny, Hoa Kỳ). Rodent-Proof Construction and Exclusion Methods (Prevention and Control of Wildlife Damage, chương B-137), B-137, 1994. Truy cập lần cuối 24/09/2026.
- National Pest Management Association (NPMA). Determining the Best Placement for Rodent Devices at Commercial Food Buildings. Truy cập lần cuối 24/09/2026.
- Professional Pest Manager. Rodent Bait Placement for Optimal Performance. Truy cập lần cuối 24/09/2026.
- Báo VnExpress. Nhiều mầm bệnh nguy hiểm gieo rắc từ chuột. Truy cập lần cuối 24/09/2026.

















