Cán bộ y tế học đường kiểm những gì trong tháng

Danh mục tháng này dành cho ai và dùng thế nào?

Danh mục viết cho cán bộ y tế trường, người được giao làm đầu mối về côn trùng: nhận phản ánh của giáo viên, báo nhà thầu, giữ biên bản mỗi lượt. Nhà thầu tới 1 lần mỗi tháng, trạm chuột kiểm mỗi tuần; giữa các lượt đó, chỉ y tế trường đi một vòng khuôn viên.

Chia tháng thành 4 tuần, mỗi tuần một nhóm khu, thì mỗi vòng chỉ mất một buổi và không khu nào bị bỏ quá lâu. Danh mục đi cùng bộ phận cơ sở vật chất: y tế trường thấy và ghi, cơ sở vật chất sửa lưới cửa, máng xối, thoát sàn theo hạn đã ghi.

Lịch 4 tuần trong tháng soi khu nào?

Lịch dưới đây xếp khu nặng nhất vào tuần đầu: bếp bán trú nấu 1–2 bữa mỗi ngày cho hàng trăm suất nên phải soi trước. Tuần 4 là sân và mái, trùng lúc nhà thầu tới lượt tháng, để hai bên cùng đi các điểm nước đọng và máng xối.

Khu nào của trường sinh loài nào và vì sao, có bảng đầy đủ ở trang côn trùng trong trường học: bếp bán trú, sân, mái.

Tuần 1 ở bếp bán trú cần soi những điểm nào?

Bếp bán trú chịu kiểm tra an toàn thực phẩm như bếp ăn tập thể, và Thông tư liên tịch 13/2016/TTLT-BYT-BGDĐT yêu cầu nhà ăn, căng tin có lưới chống chuột, ruồi, gián ở cửa sổ. Vì thế tuần đầu soi hai thứ: kết cấu chặn côn trùng còn nguyên không, và có dấu côn trùng trong khu nấu không.

• Lưới cửa sổ nhà ăn và bếp: rách, bung mép, cửa sổ mở không có lưới.
• Khe tủ bát, gầm bàn inox, bản lề tủ: chấm phân gián như hạt tiêu.
• Kho gạo và kho khô: bao thủng, phân chuột, kệ còn kê cách tường.
• Bẫy và hộp giám sát không thuốc: đủ số theo sơ đồ, đặt sau tủ hoặc dưới kệ, ngoài tầm tay học sinh; trạm bả có khoá chỉ nằm ở vành đai ngoài bếp.
• Thùng rác sau bếp: có nắp, rác thức ăn được đưa ra sau mỗi bữa.
• Đèn bắt ruồi căn tin: tấm keo có ngày thay, số ruồi không tăng vọt.

Chuột vào bếp bán trú qua cửa giao nhận và khu rác; vì sao trong bếp chỉ dùng bẫy còn trạm bả có khoá chỉ đặt ngoài khu giao nhận, xem trang chuột trong trường học: bếp bán trú, kho, thư viện.

Tuần 2 và tuần 3 soi nhà vệ sinh, kho, thư viện ra sao?

Nhà vệ sinh soi phễu thoát sàn và khe chân tường, nơi gián Mỹ và ruồi cống lên từ ống. Kho và thư viện ít người vào nên chuột và mối trú lâu mà không ai thấy; y tế trường mở cửa, bật đèn, soi kệ dưới cùng và lưng tủ sát tường, ghi lại mọi dấu mới.

• Nhà vệ sinh: nắp thoát sàn còn, không có màng nhầy đen, không có ruồi nhỏ bay lên khi mở nắp.
• Kho học cụ: thùng carton cũ, phân chuột trên mặt kệ, dây điện bị gặm.
• Thư viện: gáy sách dưới cùng dính bùn, đường đất nhỏ chạy dọc chân tường.
• Phòng thiết bị: tổ gián trong hộp đồ ít dùng.

Mối trong thư viện và rệp ở ký túc xá cần cách soi riêng, có ở bài mối và rệp trong trường học và ký túc xá.

Tuần 4 và sau mỗi cơn mưa soi lăng quăng thế nào?

Lăng quăng nở thành muỗi trong 7–10 ngày, nên một khay nước đọng không ai đổ qua một tuần là một lứa muỗi vằn bay vào lớp. Sau mỗi cơn mưa, y tế trường hoặc cơ sở vật chất đi một vòng sân và mái trong 2–3 ngày, lật úp hoặc đổ mọi vật chứa nước.

1. Đi sân trước: khay chậu cây, đồ chơi ngoài trời có hốc, lốp xe làm bồn cây.
2. Soi hố ga và rãnh quanh sân: nước tù, lăng quăng ngoi lên mặt nước.
3. Lên mái và sân thượng: máng xối tắc lá, nước đọng quanh ống thoát.
4. Đổ, úp hoặc thả cát vào chỗ còn nước; chỗ không đổ được thì ghi để nhà thầu xử lý.
5. Ghi vào sổ số điểm có lăng quăng, để so với lần soi sau.

Mùa sốt xuất huyết, trạm y tế phường vào kiểm sân, mái cùng các vật chứa nước. Cách xử lý muỗi quanh trường, từ ổ nước tới hàng rào cây, có ở trang muỗi trong trường học: máng xối, chậu cây, đồ chơi sân.

Thấy gì thì gọi nhà thầu ngay, không chờ lượt tháng?

Có những dấu hiệu mà chờ 4 tuần tới lượt sau là đã lan, hoặc đã có học sinh bị đốt. Với gián Đức ở khu bếp, hướng dẫn IPM trường học của Texas A&M AgriLife đặt ngưỡng hành động là 1 con: thấy một con là phải tìm nguồn. Bảng dưới là ngưỡng cho y tế trường.

Trường muốn đưa các ngưỡng này thành chính sách, có điều phối viên và bước giám sát trước khi xử lý theo hướng dẫn của EPA, xem trang các bước IPM trường học theo EPA.

Sổ y tế trường ghi phản ánh và việc đã làm thế nào?

Sổ ghi mỗi phản ánh một dòng: ngày, lớp hoặc khu, giờ, vị trí, ai báo, thấy gì, đã báo ai, việc cần sửa và hạn. Sổ này là nguồn cho báo cáo năm học khi phòng giáo dục hỏi, và là thứ đầu tiên kỹ thuật viên đọc khi tới lượt.

• Việc cần sửa ghi rõ người làm, thường là cơ sở vật chất, kèm hạn: thay lưới, thông máng xối, gắn nắp thoát sàn.
• Mỗi lượt nhà thầu, dán kèm biên bản và ghi số trạm có dấu ăn.
• Báo giáo viên và phụ huynh lịch và khu làm trước mỗi lượt có dùng hoá chất.

Báo cáo cuối kỳ tổng hợp từ sổ này gồm những mục nào và ai ký, xem bài báo cáo kiểm soát côn trùng trong trường học.

Những lỗi hay gặp của đầu mối y tế trường

Lỗi hay gặp nhất là chỉ đi soi khi có người phản ánh, nên kho và mái bị bỏ hàng tháng liền. Lỗi thứ hai là ghi phản ánh mà không chuyển việc sửa cho cơ sở vật chất, nên lưới rách và máng xối tắc vẫn nằm đó tới lượt sau.

• Để giáo viên tự xịt bình gia dụng trong lớp khi thấy gián hay kiến.
• Không soi lại sau mưa, chỉ soi đúng tuần 4.
• Để trạm bị dời khi dọn kho, lượt sau nhà thầu không tìm được trạm.
• Không báo phụ huynh trước lượt xử lý, rồi nhận phản ánh vì mùi.

Xử lý chuột vào khung giờ nào trong năm học, xem bài trường học xử lý chuột vào lúc nào; lượt tổng tháng 8 trước năm học mới có ở bài trường học kiểm tra côn trùng trước khai giảng. Lượt nhà thầu 1 lần mỗi tháng, trạm chuột mỗi tuần, là gói kiểm soát định kỳ có sơ đồ trạm và báo cáo tháng; lịch đều cùng việc soi của y tế trường giữ côn trùng ở mức thấp, còn cống rãnh và nhà dân quanh trường thì vẫn đưa côn trùng vào mỗi mùa.