Xử lý gián tại bệnh viện: bếp dinh dưỡng, phòng nhân viên các khoa, hộp kỹ thuật và khu cấm phun
Gián trong bệnh viện trú ở bếp dinh dưỡng, phòng nhân viên và pantry các khoa, tủ đồ ăn của người nhà bệnh nhân, hộp kỹ thuật nối các tầng. Khu hồi sức, phòng mổ, sơ sinh chỉ đặt bẫy và gel trong khe kín; khoa nội trú làm từng phòng trống. Kiểm định kỳ 1 lần mỗi tháng.
Gián là chuyện nhiều bệnh viện gặp phải, và gián Đức là loài hay gặp nhất ở khu suất ăn lẫn khu lâm sàng. Ở bệnh viện, gián bò qua khu rác, nhà vệ sinh rồi lên tủ đầu giường, mang theo vi khuẩn từ chỗ bẩn tới chỗ sạch.
Trang này chỉ chỗ gián trú trong bệnh viện, cách xử lý ở những khu không được phun, và việc khoa kiểm soát nhiễm khuẩn phải giữ.
Vì sao gián trong bệnh viện khó dứt?
Vì bệnh viện chạy 24 giờ, có đồ ăn khắp nơi và nhiều khu cấm hoá chất. Bếp dinh dưỡng nấu 3 bữa, người nhà mang đồ ăn vào mọi khoa, phòng nhân viên có tủ lạnh. Khu hồi sức, phòng mổ, sơ sinh chỉ được đặt bẫy, nên phải chặn gián từ nguồn bên ngoài.
| Lý do | Dấu hiệu | Hệ quả |
|---|---|---|
| Bếp dinh dưỡng 3 bữa | Gián ở kho, chân bếp, xe suất ăn | Nguồn cho các khoa |
| Đồ ăn người nhà mang vào | Gián ở tủ đầu giường, tủ chung khoa | Gián trong phòng bệnh |
| Phòng nhân viên, pantry khoa | Phân quanh tủ lạnh, lò vi sóng | Ổ nhỏ ở mỗi khoa |
| Khu cấm phun | Gián ở hộp kỹ thuật cạnh khu vô khuẩn | Phải chặn từ ngoài |

Kiểm soát côn trùng trong bệnh viện gồm gì, đọc kiểm soát côn trùng trong bệnh viện gồm gì.
Gián trú ở đâu trong bệnh viện, kiểm theo thứ tự nào?
Từ bếp lên các khoa. Kỹ thuật viên kiểm bếp dinh dưỡng, căng tin, khu rác trước, rồi hộp kỹ thuật và phòng cơ điện, sau đó phòng nhân viên và pantry từng khoa, cuối cùng phòng bệnh có phản ánh. Bệnh viện 300 giường thường có ổ ở bếp và 5–10 phòng nhân viên khoa.
- Bếp dinh dưỡng, căng tin, xe suất ăn: chân bếp, kho, bồn rửa, ngăn xe.
- Khu rác, nhà vệ sinh, cống hành lang kỹ thuật: gián Mỹ và gián Đức.
- Hộp kỹ thuật, phòng cơ điện: đường nối các tầng và các khoa.
- Phòng nhân viên, pantry khoa: tủ lạnh, lò vi sóng, tủ đồ.
- Phòng bệnh: tủ đầu giường, tủ đồ người nhà; kiểm khi có phản ánh.

Gián ở bếp dinh dưỡng hay đi cùng ruồi ở khu rác y tế và kiến Pharaoh trong hộp gen. Cả bệnh viện xem ở kiểm soát côn trùng cho bệnh viện.
Xử lý thế nào ở khoa nội trú và khu vô khuẩn?
Chia ba mức. Bếp, khu rác, hành lang kỹ thuật làm như mặt bằng thường, có gel và phun tồn lưu. Khoa nội trú chỉ đặt gel trong khe và bẫy, làm từng phòng trống. Khu hồi sức, phòng mổ, sơ sinh chỉ đặt bẫy và gel trong khe kín, có nhân viên khoa đi cùng.
| Khu | Được dùng | Không dùng |
|---|---|---|
| Bếp, khu rác, hành lang kỹ thuật | Gel, bẫy, phun tồn lưu | Phun khi xe suất ăn đang qua |
| Phòng nhân viên, pantry khoa | Gel, bẫy | Phun gần tủ thuốc |
| Phòng bệnh nội trú | Gel trong khe tủ, bẫy | Phun khi có bệnh nhân |
| Hồi sức, phòng mổ, sơ sinh | Bẫy giám sát, gel trong khe kín | Mọi loại phun, bột |

Phòng hành chính cần hồ sơ để trình duyệt thì đọc dịch vụ diệt gián bằng gel cho quy trình, và chi phí xử lý gián cho bệnh viện cho mức giá.
Bệnh viện phải làm gì để gián không quay lại?
Quản đồ ăn người nhà mang vào, giữ phòng nhân viên và pantry sạch mỗi ca, và cho khoa kiểm soát nhiễm khuẩn giám sát việc này như một phần vệ sinh môi trường. Mỗi khoa nên có một người nhận phản ánh côn trùng và báo trong ngày.
- Người nhà: nội quy đồ ăn đậy kín, không để qua đêm ở tủ đầu giường.
- Phòng nhân viên khoa: lau tủ lạnh, lò vi sóng mỗi ca; đổ rác thức ăn.
- Bếp dinh dưỡng: bóc thùng hàng ngoài bếp, lau ngăn xe suất ăn sau mỗi bữa.
- Bảo trì: trám ống xuyên tường trong hộp kỹ thuật, nắp cống hành lang.
- Kiểm soát nhiễm khuẩn: sổ bẫy theo khoa, biên bản có chữ ký khoa.
Bả gel là cách chính ở khoa nội trú, dùng gel bả có trong danh mục Bộ Y tế cho phép. Gián Đức ở bếp dinh dưỡng mang 30–40 trứng trong một bọc (Đại học Florida), nên một lượt gel chỉ làm giảm đàn đang có. Texas A&M khuyên đổi sang loại gel khác khi bả không hiệu quả sau 2–3 tuần, nên khoa kiểm soát nhiễm khuẩn giữ sổ ghi loại gel đang dùng ở từng khoa.
Muỗi, kiến, mối trong bệnh viện có rủi ro riêng gì, đọc muỗi, kiến, mối trong bệnh viện.
Câu hỏi thường gặp về gián tại bệnh viện
Có phun thuốc trong phòng hồi sức không?
Gián trong phòng bệnh từ đâu tới?
Bao lâu kiểm một lần?
Về bài viết này
Đội kỹ thuật viên của Khử Trùng Toàn Cầu tổng hợp và biên soạn.
Cách làm ra bài: Đội kỹ thuật viên của Khử Trùng Toàn Cầu tổng hợp từ hồ sơ khảo sát và các buổi xử lý tại hiện trường; số liệu sinh học đối chiếu với tài liệu chuyên ngành.
Nguồn tham khảo
Thông tin và số liệu trên trang này đối chiếu với các tài liệu sau.
- Texas A&M AgriLife Extension. Cockroach Biology and Management (ENTO-037), ENTO-037, 2017. Truy cập lần cuối 24/09/2026.
- UF/IFAS (Đại học Florida). German Cockroach, Blattella germanica — Featured Creatures (EENY-002/IN128), EENY-002/IN128. Truy cập lần cuối 24/09/2026.

















