Kiến ba khoang không phải kiến: bọ cánh cứng 7–10 mm bay theo đèn, dịch gây bỏng da

Nhận ra kiến ba khoang bằng gì?

Thân thon dài 7–10 mm, rất mảnh, chia khoang: đầu đen, ngực cam, giữa đen, bụng cam, chóp đuôi đen. Cánh cứng ngắn màu xanh đen che một phần lưng. Bò nhanh, khi bị chạm cong đuôi lên như bọ cạp. Không đi hàng, không có tổ trong nhà, thường thấy một vài con lẻ gần đèn.

Dễ nhầm với kiến cánh và bọ xít nhỏ. Điểm chắc nhất là khoang màu và dáng cong đuôi. Chụp ảnh cạnh đồng xu rồi so với hình trên đây là đủ, không cần bắt.

Kiến ba khoang từ đâu bay vào nhà?

Từ ruộng lúa, bãi cỏ ẩm, bờ kênh, công viên, nơi nó sống và săn côn trùng nhỏ. Sau mưa lớn hoặc khi ruộng gặt, chỗ ở ngập, nó bay tìm chỗ khô và bị đèn trắng hút vào. Chung cư gần đất trống, sân golf, kênh rạch ở Thủ Đức, Nhà Bè, Bình Chánh gặp nhiều nhất.

• Đèn ban công, đèn hành lang sáng trắng: điểm hút chính; căn bật đèn trắng cả đêm có nhiều hơn căn bên cạnh.
• Cửa sổ, cửa ban công mở không lưới: lối vào; lưới mắt nhỏ chặn bớt được.
• Quần áo phơi ban công, khăn tắm treo: chỗ đậu qua đêm; mặc vào là dập con bọ trên da.
• Drap, gối, rèm phòng ngủ có đèn: chỗ bị dập nhiều nhất khi ngủ.

Mùa của nó ở TP.HCM là tháng 9 tới 11, trùng mưa nhiều và vụ gặt ngoại thành. Tháng khác vẫn có nhưng lẻ tẻ. Nơi nào nó thường xuất hiện, đọc kiến ba khoang từ đâu bay vào nhà.

Dịch kiến ba khoang gây bỏng da như thế nào?

Trong thân nó có pederin, chất do vi khuẩn cộng sinh trong bọ tạo ra, chỉ thoát ra khi thân bị dập hoặc miết. Dính lên da, khoảng 24 giờ sau mới đỏ rát, thành vệt dài theo hướng tay gãi, rồi nổi mụn nước, mủ trong 2–4 ngày, khô vảy sau 1–2 tuần. Vết thường ở cổ, mặt, tay.

Vết ở hai chỗ đối xứng, ví dụ hai mặt khuỷu tay, là do da gập lại dính dịch từ vết đầu. Dính vào mắt gây sưng mi và viêm kết mạc, cần khám ngay. Cách chăm da chi tiết ở dính dịch kiến ba khoang thì xử lý da sao.

Vì sao không có tổ để xử lý và làm gì thay vào đó?

Bọ sống ngoài đồng, bay vào từng đêm, nên trong nhà không có tổ để chấm bả hay phun như kiến thật. Việc làm được là bớt hút và chặn lối: đèn vàng thay đèn trắng, lưới cửa, tắt đèn ban công sau 21 giờ, phun tồn lưu quanh khung cửa và ban công trong mùa cao điểm.

1. Đổi đèn: đèn vàng hoặc đèn LED ấm dưới 3.000 K ở ban công và hành lang; bọ ít bị hút hơn đèn trắng.
2. Lưới cửa: lưới mắt nhỏ ở cửa sổ và cửa ban công; kéo rèm dày phòng có đèn khi mở cửa.
3. Giũ đồ trước khi dùng: quần áo phơi, khăn, drap; đi ngủ tắt đèn đầu giường trước khi mở cửa sổ.
4. Không đập trên da: thổi hoặc dùng giấy hất xuống, gom vào lọ nước xà phòng.
5. Phun tồn lưu khung cửa, ban công: kỹ thuật viên phun vành đai ngoài căn hộ trong tháng 9–11; toà nhà làm theo tầng, phối hợp ban quản lý.

Đổi đèn có giảm được không, đọc đổi sang đèn vàng chặn kiến ba khoang. Chung cư làm theo toà xem cách xử lý kiến cho toà nhà. Con kiến nhỏ đi hàng trong bếp là loài khác, xem kiến hôi; con đốt rát ngoài sân là kiến lửa; bảng so năm loài ở trang loài kiến.