Dịch vụ bắt rắn: bắt sống và di dời, bàn giao Kiểm lâm loài được bảo vệ, bịt lối vào và kiểm soát chuột quanh nhà
Dịch vụ bắt rắn của Khử Trùng Toàn Cầu là bắt sống bằng dụng cụ chuyên dụng rồi di dời, không dùng thuốc diệt rắn. Loài được pháp luật bảo vệ như hổ mang, ráo trâu, trăn thì bàn giao Kiểm lâm. Sau đó kỹ thuật viên bịt khe, dọn chỗ nấp và kiểm soát chuột, thứ kéo rắn tới.
Rắn hiếm khi vào nhà vì tình cờ. Nó theo chuột, ếch nhái tới rãnh nước, đống vật tư, gầm pallet, rồi chui qua khe cửa hay miệng cống để tìm chỗ mát. Bắt một con mà để nguyên chuột và chỗ nấp thì vài tuần sau con khác lại vào đúng lối cũ.
Trang này nói khi nào nên gọi người thay vì tự đuổi, kỹ thuật viên khảo sát những gì, bắt xong con rắn đi đâu, buổi xử lý gồm việc gì, nhà có người già, trẻ nhỏ cần làm gì trong lúc chờ, và kiểm lại ra sao. Có loài không độc như ráo trâu, có loài có nọc như hổ mang; cách nhận ra loài có độc nằm ở trang rắn vào nhà là rắn gì.
Thấy rắn trong nhà thì tự đuổi hay gọi người?
Gọi người khi rắn đã vào trong phòng, kho, trần hay hộp kỹ thuật, khi không chắc loài có độc không, hoặc khi thấy rắn lặp lại ở cùng một khu. Trong lúc chờ, không đánh đuổi, đóng cửa phòng có rắn, đưa trẻ và thú cưng ra xa, đứng cách 2–3 m để chỉ đúng chỗ.
| Đang gặp | Nên làm | Tự làm được không |
|---|---|---|
| Rắn bò ngang sân rồi đi mất | Dọn bụi, đống gạch, xem quanh nhà có chuột không | Được, nhưng nên rà chuột quanh nhà |
| Rắn chui vào phòng, tủ, gầm giường | Đóng cửa phòng, chèn khe cửa, gọi người | Không, dễ bị cắn khi lục tìm |
| Rắn trong trần, mái, hộp kỹ thuật | Ngắt điện khu đó nếu làm được an toàn, gọi người | Không, cần thang và đèn soi |
| Rắn phồng mang, ngóc đầu | Lùi xa, không lại gần | Không, có thể là hổ mang, loài có nọc và được bảo vệ |
| Gặp rắn nhiều lần trong tháng ở kho, xưởng | Khảo sát chuột và lối vào | Không, cần xử lý chỗ rắn theo vào |
Kỹ thuật viên tìm rắn và lối vào ở những chỗ nào?
Đi một vòng từ chỗ thấy rắn ra tới hàng rào: rãnh thoát nước, miệng cống, đống vật tư, bụi cây sát tường, gầm pallet, khe dưới cửa cuốn. Rắn cần chỗ mát, tối và có mồi, nên nơi có phân chuột thường là nơi rắn qua lại. Phiếu khảo sát ghi từng lối vào và từng điểm có chuột.
- Trong nhà: gầm tủ, sau tủ lạnh, trần giả, hộp kỹ thuật, ống thoát nước sàn.
- Quanh nhà: bụi rậm, cỏ cao, đống gạch, củi, chuồng gà, bể nước ngầm.
- Nhà xưởng, kho: gầm pallet, rãnh cáp, khe mái tôn giáp tường, hố ga ngoài hàng rào.
- Hỏi khách: thấy rắn giờ nào, ở đâu, gần đây có thấy chuột, ếch không.
Bắt sống, bịt lối hay xử lý chuột, làm việc nào trước?
Bắt con đang ở trong nhà trước để giữ an toàn cho người. Sau đó mới tới hai việc giúp rắn ít quay lại: bịt các lối vào đã ghi và kiểm soát chuột ở vành đai. Công ty không dùng thuốc diệt rắn hay bột xua rắn, vì tác dụng không chắc và dễ trúng loài được bảo vệ.
| Việc | Làm gì | Ở đâu | Ghi chú |
|---|---|---|---|
| Bắt sống | Dùng dụng cụ chuyên dụng đưa rắn vào túi, hộp kín có khoá | Chỗ rắn đang nấp | Không đánh chết; loài được bảo vệ thì bàn giao Kiểm lâm |
| Bịt lối vào | Chèn khe dưới cửa, chắn lưới miệng ống thoát, đậy kín nắp hố ga | Cửa, cống, ống xuyên tường | Làm ngay trong buổi với các lối nhỏ |
| Phát quang vành đai | Dọn cỏ cao, bụi rậm, đống vật tư sát tường | Dải đất quanh nhà, dọc hàng rào | Mảng lớn thống nhất phạm vi khi khảo sát |
| Kiểm soát chuột | Trạm bả có khoá cách nhau 15–30 m ở vành đai ngoài, bẫy bên trong cách 6–12 m; bịt khe từ 6 mm | Hàng rào, chân tường ngoài, kho | Theo cách làm ở trang diệt chuột: bẫy bên trong, trạm bả vành đai ngoài |
Theo Thông tư 85/2025, rắn hổ chúa thuộc nhóm IB; các loài rắn hổ mang, rắn ráo trâu và trăn thuộc nhóm IIB. Bắt được những loài này, kỹ thuật viên giữ trong hộp kín và báo Chi cục Kiểm lâm TP.HCM để bàn giao, không tự thả hay giữ lại.
Buổi bắt rắn và rà lối vào gồm những việc gì?
Ca bắt rắn thường gói trong một buổi, còn phần rà lối vào và đặt trạm chuột làm cùng buổi hoặc hẹn buổi sau khi mặt bằng rộng. Thời gian tới nơi tuỳ khoảng cách, được báo ngay khi nhận cuộc gọi, không hứa trước số phút.
- Nhận tin và dặn trước: hỏi chỗ thấy rắn, dặn đóng cửa phòng, đưa người và thú cưng ra xa.
- Tìm và bắt: soi đèn chỗ rắn nấp, bắt sống bằng dụng cụ chuyên dụng, cho vào hộp kín có khoá.
- Xác định loài: loài trong danh mục bảo vệ thì báo Kiểm lâm để bàn giao; loài thường thì di dời xa khu dân cư.
- Rà lối vào: đi lại các điểm đã ghi, bịt khe cửa, lỗ ống, nắp hố ga hở.
- Vành đai: dọn bụi và vật tư sát tường, đặt trạm bả chuột có khoá ở vành đai ngoài, bẫy bên trong.
- Bàn giao: phiếu ghi loài đã bắt, nơi bàn giao, lối đã bịt, việc khách cần làm tiếp; hẹn lượt kiểm.
Nhà máy, kho bãi xem cách bố trí theo mặt bằng ở xử lý côn trùng cho nhà máy, kho; nhà có sân vườn xem xử lý côn trùng cho nhà ở, căn hộ.
Nhà có trẻ nhỏ, người già cần làm gì khi đang có rắn?
Việc quan trọng nhất là giữ khoảng cách. Đóng cửa phòng có rắn, chèn khăn dưới khe cửa, không lục tìm bằng tay hay gậy ngắn. Bị rắn cắn thì giữ người bị cắn nằm yên, chi bị cắn bất động và đưa ngay tới cơ sở y tế; không dùng garo thắt chặt, không rạch, không hút nọc.
- Trẻ nhỏ, thú cưng: ra khỏi khu vực, cửa phòng đóng tới khi bắt xong.
- Người già: không tự đuổi rắn, chỉ đứng xa chỉ chỗ.
- Sau buổi: không để bao tải, đống đồ sát tường, kê hàng cách tường 45 cm; đậy kín thóc lúa, thức ăn gà vịt vì chúng kéo chuột tới.
- Hổ mang phun nọc vào mắt: rửa bằng thật nhiều nước sạch rồi đi khám ngay.
Theo dõi, nghiệm thu và bảo hành tính thế nào?
Nghiệm thu ca bắt rắn là con rắn đã được bắt và bàn giao, có ảnh trên phiếu. Bảo hành là quay lại khi thấy rắn trong thời hạn ghi trên phiếu, không phải cam kết không còn rắn, vì rắn từ đất trống bên cạnh vẫn có thể vào.
| Mốc | Kiểm gì | Đạt khi |
|---|---|---|
| Ngay sau buổi | Con rắn đã bắt, loài, nơi bàn giao | Có ảnh, phiếu ký |
| Tuần đầu | Khe, cống đã bịt, dải vành đai đã dọn | Không còn lối hở đã ghi |
| Gói định kỳ | Trạm chuột 4 lần mỗi tháng, dấu rắn, vành đai | Trạm ít dấu ăn, không thấy rắn mới |
Điều khoản ở chính sách bảo hành và thanh toán. Kho, xưởng giáp đất trống nên gộp phần chuột và vành đai vào hợp đồng kiểm soát côn trùng định kỳ.
Câu hỏi thường gặp về bắt rắn
Có dùng thuốc hay bột xua rắn không?
Bắt xong con rắn được đưa đi đâu?
Bao lâu thì có người tới?
Chi phí được tính thế nào?
Về bài viết này
Đội kỹ thuật viên của Khử Trùng Toàn Cầu tổng hợp và biên soạn.
Cách làm ra bài: Đội kỹ thuật viên của Khử Trùng Toàn Cầu tổng hợp từ hồ sơ khảo sát và các buổi xử lý tại hiện trường; thông tin pháp lý và y tế đối chiếu với văn bản, tài liệu chuyên ngành.
Nguồn tham khảo
Thông tin và số liệu trên trang này đối chiếu với các tài liệu sau.
- Bộ Nông nghiệp và Môi trường (bản ký số đăng trên cổng UBND TP Hải Phòng). Phụ lục I — Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm (kèm Thông tư 85/2025/TT-BNNMT), Phụ lục I TT 85/2025, 2025. Truy cập lần cuối 26/09/2026.
- Bộ Nông nghiệp và Môi trường (văn bản trên LuatVietnam). Thông tư 85/2025/TT-BNNMT về quản lý loài nguy cấp, quý, hiếm và thực thi Công ước CITES, 85/2025/TT-BNNMT, 2025. Truy cập lần cuối 26/09/2026.
- University of Arkansas Division of Agriculture (Cooperative Extension). Food Manufacturing, Processing and Storage Pest Control — Classification 7 Training Manual (AG1157), AG1157. Truy cập lần cuối 24/09/2026.
- WHO Văn phòng khu vực Đông Nam Á. Guidelines for the Management of Snakebites, 2nd edition, ISBN 978-92-9022-530-0, 2016. Truy cập lần cuối 26/09/2026.
- Đại học Nebraska–Lincoln, Internet Center for Wildlife Damage Management (bản lưu của Sở Y tế hạt Allegheny, Hoa Kỳ). Rodent-Proof Construction and Exclusion Methods (Prevention and Control of Wildlife Damage, chương B-137), B-137, 1994. Truy cập lần cuối 24/09/2026.
- National Pest Management Association (NPMA). Determining the Best Placement for Rodent Devices at Commercial Food Buildings. Truy cập lần cuối 24/09/2026.
- Professional Pest Manager. Rodent Bait Placement for Optimal Performance. Truy cập lần cuối 24/09/2026.
- Chi cục Kiểm lâm TP.HCM. Chi cục Kiểm lâm TP.HCM thực hiện công tác cứu hộ và thả động vật rừng về môi trường tự nhiên, 2022. Truy cập lần cuối 26/09/2026.
