Khi nào cơ sở thật sự cần khử trùng, khi nào chỉ cần vệ sinh?

Cơ sở kinh doanh khi nào thật sự cần khử trùng?

Khi có một biến cố làm bề mặt nhiễm nhiều hơn mức lau dọn thường ngày xử lý được. Sáu biến cố dưới đây là lúc quán ăn, cửa hàng, văn phòng hay nhà trẻ nên khử trùng. Điểm chung là có một sự việc cụ thể vừa xảy ra, không phải cảm giác mặt bằng bẩn hơn mọi khi.

Với ca nôn, tiêu chảy, Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) hướng dẫn dùng clo 0,1–0,5%, tức 1.000–5.000 ppm, vì cồn không diệt norovirus. Người làm bếp bị nôn, tiêu chảy chỉ quay lại việc 48 giờ sau khi hết triệu chứng. Quán có nhân viên bếp mắc bệnh thì khử khuẩn cả bếp lẫn khu ăn sau giờ đóng cửa, xem chi phí khử khuẩn bếp và khu ăn.

Khi nào lau dọn thường ngày là đủ?

Là đủ trong mọi ngày không có biến cố nào ở bảng trên. Văn phòng không ai ốm, quán không có ca nôn, cửa hàng không bị nước tràn thì chỉ cần lau tay nắm, quầy thu ngân, mặt bàn bằng dung dịch mỗi ngày. Phun sương cả mặt bằng lúc này tốn tiền mà không thêm tác dụng.

• Văn phòng không có ca bệnh: lau tay nắm, công tắc, bàn họp mỗi ngày, không cần phun.
• Quán ăn trước giờ mở bán: rửa sạch bề mặt chạm thực phẩm, tráng nước sạch, không phun khu khách.
• Mặt bằng có mùi hôi ẩm: tìm chỗ thấm và mở thoáng, khử trùng không làm hết mùi từ nguồn ẩm.
• Trước Tết hay trước đợt khai trương: việc cần là tổng vệ sinh, không phải phun.
• Cơ sở đang có gián, chuột, ruồi: đó là việc diệt côn trùng, chế phẩm khử khuẩn không tác động lên chúng.

Mức clo loãng cho lau bề mặt hằng ngày trong hướng dẫn 3916/QĐ-BYT của Bộ Y tế là clo 0,05%, và bề mặt phải để ướt ít nhất 10 phút rồi mới lau khô.

Khử trùng khác vệ sinh ở chỗ nào?

Vệ sinh lấy đi bụi, dầu mỡ, vết bẩn nhìn thấy được. Khử trùng làm giảm vi khuẩn, virus trên bề mặt đã sạch, không nhìn thấy kết quả bằng mắt. Hai việc nối tiếp nhau chứ không thay nhau: bỏ bước vệ sinh thì chế phẩm bị lớp bẩn giữ lại, không tới được vi sinh vật bên dưới.

Khử trùng cũng không phải diệt côn trùng; hai việc dùng hai nhóm hoá chất và không pha chung một bình. Chỗ khác nhau nằm ở bài khử trùng và diệt côn trùng khác nhau ở đâu.

Chủ cơ sở tự quyết định theo 5 bước nào?

Năm câu hỏi dưới đây đủ để chủ quán hay quản lý văn phòng tự quyết có cần khử trùng hay không, và nếu cần thì cần tới đâu. Đi lần lượt từ trên xuống; phần lớn trường hợp dừng ở bước 1 hoặc bước 2 với câu trả lời là lau dọn cho đúng chỗ.

1. Có biến cố nào trong bảng sáu biến cố không? Không có thì lau dọn hằng ngày, dừng ở đây.
2. Biến cố nằm ở đâu: một khu nhỏ như nhà vệ sinh, một phòng, hay cả mặt bằng?
3. Bề mặt nào nhiều người chạm ở khu đó: tay nắm, quầy, tay vịn, đồ chơi, bàn ăn? Ghi thành danh sách.
4. Lau hay phun: khu nhỏ và bề mặt đếm được thì lau; nhiều phòng, có ca bệnh thì lau kèm phun sương.
5. Ghi lại ngày làm, chế phẩm, nồng độ, khu vực; cơ sở có đoàn kiểm tra thì giữ biên bản có chữ ký. Nhà máy thuê ngoài thì chốt trước mẫu biên bản với QA.

Bước 4 là chỗ nhiều nơi làm ngược: phun sương khắp sàn nhưng bỏ tay nắm cửa và quầy thu ngân. Sàn giữa phòng ít ai chạm tay vào, còn tay nắm thì cả trăm lượt mỗi ngày.

Cơ sở hay sai ở đâu khi tự quyết khử trùng?

Lỗi hay gặp nhất là phun định kỳ cho yên tâm trong khi không có biến cố nào. Chế phẩm khô là hết tác dụng, nên lượt phun hôm thứ Hai không giúp gì cho thứ Ba. Tiền đó nên chuyển sang khăn, dung dịch và người lau đúng chỗ tay chạm mỗi ngày.

1. Phun lên bề mặt còn dầu mỡ, không rửa trước, nên chế phẩm không chạm tới vi sinh vật.
2. Phun rồi lau khô ngay, chưa đủ 10 phút tiếp xúc.
3. Pha đặc hơn nhãn cho chắc, kết quả là ăn mòn inox, bạc màu vải bọc ghế.
4. Trộn chế phẩm khử khuẩn với thuốc côn trùng hay nước tẩy khác vào một bình.
5. Không ghi biên bản, tới khi đoàn kiểm tra hỏi thì không có gì chứng minh.

Một lượt khử trùng làm được gì và không làm được gì?

Một lượt khử trùng hạ mật độ vi sinh vật trên bề mặt ngay lúc làm, không để lại lớp bảo vệ nào. Bề mặt nhiễm lại từ lần chạm tay tiếp theo, nên sau ca bệnh vẫn phải lau hằng ngày và lặp lại sau 3–5 ngày. Nó cũng không làm giảm gián, ruồi hay chuột.

Vì sao chế phẩm hết tác dụng ngay khi khô và lịch lau nên xếp ra sao, đọc bài khử khuẩn khô là hết tác dụng, vì sao. Với nhà ở thì các biến cố khác hẳn, xem sáu biến cố khiến nhà ở cần phun khử trùng.

Khi nào cơ sở nên gọi người làm thay vì tự lau?

Khi biến cố lan ra nhiều phòng, khi có ca bệnh ở nhà trẻ hay bếp ăn, sau nước thải tràn, hoặc khi cần biên bản nộp cho đoàn kiểm tra. Những việc này cần phun sương đo được lượng, người biết che thiết bị, và giờ cách ly 30–60 phút ghi rõ trên phiếu, khó tự làm cho đúng.

Khi công ty nhận việc, kỹ thuật viên khảo sát trước: đo m² sàn, đếm bề mặt tay chạm, hỏi lý do khử khuẩn để chọn nồng độ; có ca bệnh thì pha đậm hơn lần khử thông thường. Khử khuẩn làm theo yêu cầu của cơ sở, không có nhịp cố định; bệnh viện cũng gọi theo lần, kể cả ngay khi một khoa có ca bệnh, xem báo giá khử khuẩn từng lần cho bệnh viện. Quán ăn cần biết bề mặt nào phải tráng lại và khu khách lau ra sao, xem khử khuẩn nhà hàng: bề mặt thực phẩm và khu khách. Buổi làm gồm những bước nào và biên bản ghi gì có ở trang khử khuẩn có phiếu khảo sát và giờ cách ly.