Bị chuột cắn có sao không, có cần tiêm phòng?

Bị chuột cắn có nguy hiểm không?

Có, dù phần lớn vết cắn chỉ là hai lỗ nhỏ. Răng cửa chuột mỏng và sắc như lưỡi đục, đâm sâu hơn vẻ ngoài của vết, lại mang theo vi khuẩn trong miệng chuột. Ba mối lo chính là nhiễm khuẩn tại vết, sốt do chuột cắn và uốn ván. Bệnh dại từ chuột thì hiếm.

Vết cắn hay gặp ở đầu ngón tay, mu bàn tay khi người thò tay vào gầm tủ, bao gạo hay gỡ chuột khỏi bẫy bằng tay không. Ở trẻ nhỏ và người nằm một chỗ, vết có thể ở ngón chân, má, tai. Vết nhỏ không có nghĩa là nhẹ: chính vết đâm sâu, khó rửa mới dễ làm mủ.

Bị chuột cắn thì sơ cứu thế nào?

Rửa vết càng sớm càng tốt, rồi mới tính chuyện khác. WHO khuyên rửa vết động vật cắn bằng xà phòng dưới vòi nước chảy ít nhất 15 phút. Rửa kỹ làm giảm lượng vi khuẩn và virus ở vết, việc này có ích dù sau đó có tiêm hay không.

1. Rửa vết bằng xà phòng dưới vòi nước chảy, đủ 15 phút, cả mép vết và kẽ ngón.
2. Lau khô bằng khăn sạch, sát khuẩn bằng dung dịch povidone iodine hoặc cồn y tế nếu nhà có sẵn.
3. Không nặn, không đắp lá, kem đánh răng hay thuốc lào lên vết.
4. Che vết bằng gạc sạch, không băng kín quá chặt.
5. Ghi lại giờ bị cắn, chỗ bị cắn và con chuột: chuột nhà hay chuột ngoài đường, có bắt được không.
6. Đi khám trong ngày tại trạm y tế, bệnh viện hoặc cơ sở tiêm chủng gần nhất.

Cách rửa này là sơ cứu, không thay cho việc khám. Bài không kê thuốc; thuốc bôi, thuốc uống hay kháng sinh chỉ dùng khi bác sĩ đã xem vết.

Bị chuột cắn có cần tiêm phòng dại không?

Không tự quyết được, phải để bác sĩ xem. CDC Hoa Kỳ ghi chuột và các loài gặm nhấm nhỏ nhìn chung ít truyền dại. Nhưng sổ tay y tế du lịch của CDC cũng ghi đã có ca chuột mang virus dại cắn người ở Thái Lan, nên vết chuột cắn cần đánh giá riêng từng ca.

Ở Việt Nam, bác sĩ tại cơ sở tiêm chủng sẽ hỏi con chuột ở đâu ra, có dấu hiệu lạ không, vết cắn nông hay sâu, ở vị trí nào, rồi quyết có tiêm vắc xin dại hay không theo hướng dẫn của Bộ Y tế. Việc của người bị cắn là rửa vết ngay và mang theo thông tin về con vật khi đi khám.

Bị chuột cắn có phải tiêm uốn ván không?

Thường bác sĩ sẽ hỏi lịch tiêm uốn ván trước khi quyết. CDC xếp vết động vật cắn vào nhóm vết thương dính nước bọt, bụi bẩn, cần nhân viên y tế đánh giá. Người chưa tiêm nhắc uốn ván trong 10 năm gần nhất có nguy cơ cao hơn, nhất là khi vết sâu và bẩn.

Triệu chứng uốn ván thường xuất hiện 3–21 ngày sau khi vi khuẩn vào vết, trung bình khoảng 8 ngày, nên có vết không đau cũng không nên bỏ qua. Tuỳ lịch tiêm cũ và độ bẩn của vết, bác sĩ có thể chỉ định tiêm nhắc vắc xin, hoặc thêm huyết thanh. Mang theo sổ tiêm chủng nếu còn giữ.

Sốt do chuột cắn có dấu hiệu gì, bao lâu thì xuất hiện?

Sốt do chuột cắn là bệnh nhiễm khuẩn lây qua vết cắn, vết cào hoặc nước bọt, nước tiểu chuột. Theo CDC, triệu chứng thường bắt đầu 3–10 ngày, có khi tới 21 ngày sau khi tiếp xúc: sốt, nôn, đau đầu, đau cơ. Khoảng một nửa người bệnh đau hoặc sưng khớp, 3/4 người nổi ban.

Điều quan trọng nhất là nói với bác sĩ "tôi bị chuột cắn ngày…". Sốt do chuột cắn dễ bị nhầm với cảm cúm nếu người bệnh quên kể chuyện vết cắn tuần trước. Những bệnh chuột truyền qua nước tiểu, phân mà không cần cắn có ở bài chuột truyền bệnh gì cho người.

Chuột có cắn người đang ngủ không?

Có, nhưng hiếm, và thường là dấu hiệu nhà đã rất nhiều chuột. Chuột không săn người. Nó bị kéo tới bởi mùi sữa, vụn bánh dính trên tay, miệng trẻ nhỏ, hoặc thức ăn để cạnh giường. Người ngủ say, trẻ sơ sinh, người già nằm một chỗ là những người hay bị hơn.

Chuột cũng cắn khi bị dồn vào góc hay bị cầm bằng tay: lúc lôi bao gạo, lúc gỡ con chuột còn sống khỏi bẫy dính. Mang găng dày, dùng kẹp khi xử lý bẫy. Trong phòng ngủ, không để đồ ăn qua đêm, rửa tay và miệng cho trẻ trước khi ngủ, kéo giường cách tường vài cm.

Nhà có chuột cắn người thì công ty xử lý thế nào?

Nhà đã có người bị cắn thì việc đầu tiên là giảm số chuột bên trong, không chỉ đuổi. Kỹ thuật viên đặt bẫy, hộp giám sát không thuốc dọc chân tường, cách nhau 6–12 m, dày hơn quanh phòng ngủ và gầm tủ bếp.

Bên ngoài, trạm bả có thuốc và có khoá đặt ở vành đai ngoài nhà, cách nhau 15–30 m, dọc hẻm, sân sau, cạnh hố ga, để chuột ăn bả trước khi tìm được lối vào. Bả trong nhà chỉ đặt khi chủ nhà yêu cầu, vì chuột ăn bả thường chết trong vách, trên trần rồi bốc mùi. Song song, kỹ thuật viên chỉ các khe cần bịt ở chân cửa, lỗ ống xuyên tường. Cách đặt bẫy sát chân tường có ở bài đặt bẫy chuột ở đâu mới bắt được.

Lần xử lý đầu giảm mạnh số chuột, nhưng chuột từ cống, nhà bên vẫn có thể vào lại. Gói theo dõi chuột đi 4 lần mỗi tháng, mỗi tuần kiểm trạm và bẫy một lượt, giữ số chuột ở mức thấp. Cách làm có ở trang dịch vụ diệt chuột bẫy trong, bả ngoài và gói kiểm soát định kỳ mỗi tháng. Nhận ra loài chuột đang ở nhà mình ở trang ba loài chuột trong nhà; các bài sâu hơn về chuột nằm trong nhánh bài chuyên sâu về chuột.