Bảo vệ trẻ nhỏ khỏi muỗi đốt bằng cách nào?
Lớp chắn chính cho trẻ nhỏ là màn cho nôi và giường, lưới cửa sổ phòng bé, quần áo dài sáng màu vào 6–8 giờ sáng và 16–18 giờ khi muỗi vằn đốt nhiều. Sản phẩm bôi da thì hỏi bác sĩ nhi trước và đọc nhãn độ tuổi. Song song phải dọn nước đọng quanh nhà mỗi tuần.

Bảo vệ trẻ nhỏ khỏi muỗi đốt nên bắt đầu từ đâu?
Bắt đầu từ những thứ không bôi lên da: màn cho nôi và giường, lưới cửa sổ phòng bé, quần áo dài sáng màu. Ba thứ này làm một lần, dùng cả mùa, không gây kích ứng. Sản phẩm bôi chống muỗi chỉ là lớp bổ sung, nên hỏi bác sĩ nhi trước khi dùng.
| Cách che chắn | Dùng khi nào | Lưu ý |
|---|---|---|
| Màn cho nôi, giường bé | Mọi giấc ngủ, kể cả ngủ trưa | Nhét kín mép màn dưới nệm |
| Lưới chắn cửa sổ, ô thoáng phòng bé | Cả ngày, cửa vẫn mở cho thoáng | Kiểm mép khung sau mùa mưa |
| Quần áo dài, sáng màu, vải thoáng | Sáng sớm và chiều muộn khi ra sân | Không quá dày để bé khỏi đổ mồ hôi |
| Quạt hướng ngang giường, xe đẩy | Khi bé ngồi chơi, nằm lâu một chỗ | Không thổi thẳng vào mặt bé |
| Sản phẩm bôi chống muỗi | Khi ra ngoài lúc muỗi nhiều | Hỏi bác sĩ nhi, dược sĩ; đọc nhãn độ tuổi |

Vì sao trẻ nhỏ hay bị đốt hơn người lớn?
Trẻ ra mồ hôi nhiều, thân nhiệt cao và thở nhanh, nên thải ra nhiều khí CO2 so với cân nặng. Đó chính là những tín hiệu muỗi dùng để tìm người. Trẻ lại hay nằm hoặc ngồi thấp gần sàn, đúng tầm bay của muỗi vằn, và chưa biết tự xua muỗi hay tránh chỗ nhiều muỗi.
Muỗi vằn đốt mạnh nhất vào 6–8 giờ sáng và 16–18 giờ, trùng giờ bé ăn sáng, ra sân chơi và tắm chiều. Góc chơi cạnh rèm cửa, dưới gầm bàn hay sau sofa là chỗ muỗi đậu nghỉ mà người lớn ít để ý. Giờ đốt của từng loài có ở bài muỗi vằn đốt ngày, muỗi cống đốt đêm.
Chỗ ngủ và góc chơi của bé cần làm gì?
Giữ chỗ ngủ và góc chơi xa nơi muỗi đậu nghỉ và xa mọi chỗ đọng nước. Muỗi nghỉ ở chỗ tối, mát, sát tường thấp; trứng nở trong nước sạch đứng yên. Sáu việc dưới đây làm một lần và giữ được cả mùa mưa, chỉ riêng việc đổ nước là phải lặp lại mỗi tuần.
- Mắc màn cho nôi và giường bé, kể cả giấc ngủ ban ngày.
- Kê giường cách rèm, tủ quần áo và góc tường tối.
- Bỏ bình hoa, chậu cây trồng trong nước ra khỏi phòng bé.
- Kiểm khay hứng nước của máy lạnh treo ngoài cửa sổ phòng.
- Dọn gầm giường, không chất đồ tối màu dưới gầm.
- Đổ nước đọng quanh nhà mỗi tuần: đĩa lót chậu, xô, máng xối.
Trứng muỗi vằn gặp nước thành muỗi trong 7–10 ngày, nên lịch đổ nước mỗi tuần là thứ giữ số muỗi trong nhà ở mức thấp. Thứ tự việc cho cả căn nhà có ở bài phun mà chưa dọn ổ chỉ yên vài ngày; chọn lưới cho cửa sổ phòng bé, xem lưới chắn muỗi bền hơn nhang và bình xịt.

Dùng sản phẩm bôi chống muỗi cho trẻ thế nào cho an toàn?
Hỏi bác sĩ nhi hoặc dược sĩ trước, nhất là với trẻ sơ sinh và trẻ còn bú, rồi chỉ dùng sản phẩm có nhãn ghi rõ dùng được cho lứa tuổi của bé. Da trẻ mỏng, diện tích da so với cân nặng lớn hơn người lớn, nên đừng dùng theo cách của người lớn.
- Đọc nhãn, xác nhận sản phẩm ghi rõ lứa tuổi dùng được và làm đúng hướng dẫn trên nhãn.
- Người lớn cho sản phẩm ra tay mình rồi mới thoa lên da bé, không xịt thẳng vào mặt.
- Chỉ thoa phần da hở, tránh vùng quanh mắt, quanh miệng, hai bàn tay bé.
- Không thoa lên vết xước, vết chàm đang viêm, không thoa dưới lớp quần áo.
- Rửa lại bằng xà phòng khi bé vào nhà và trước khi ngủ.
- Da đỏ, ngứa hoặc nổi mẩn thì ngưng ngay và đưa bé đi khám.
Vòng đeo tay chống muỗi chỉ có tác dụng quanh cổ tay và giảm nhanh. Tinh dầu nguyên chất không an toàn hơn: vẫn có thể kích ứng da trẻ, thời gian bảo vệ ngắn. Cả hai không thay được màn và lưới.

Những gì nên tránh trong phòng trẻ?
Tránh đốt nhang muỗi và xịt bình xịt trong phòng đóng kín có trẻ. Khói và hạt thuốc lơ lửng trong phòng kín được bé hít vào nhiều giờ, trong khi tác dụng diệt muỗi chỉ kéo dài lúc đốt, lúc xịt. Long não cũng không phải chất đuổi muỗi và không nên đặt ở chỗ trẻ với tới.
Nếu buộc phải dùng bình xịt, xịt lúc bé không ở trong phòng, mở cửa cho thoáng rồi mới cho bé vào lại. Nhang muỗi thì đặt ngoài hiên, để cửa mở. Giới hạn của các cách không dùng hoá chất có ở bài diệt muỗi không dùng hoá chất được không.
Phun muỗi khi nhà có trẻ nhỏ cần lưu ý gì?
Phòng của trẻ sơ sinh không phun tồn lưu; phòng bé chỉ dùng lưới cửa và dọn ổ nước, các phòng khác phun bình thường. Nhà có trẻ dưới 2 tuổi, thời gian cách ly là 3–4 giờ thay vì 1–2 giờ như nhà thường. Về tới nhà, mở hết cửa 15–30 phút rồi mới cho bé vào.
Trước buổi phun, cất đồ chơi, bình sữa và đồ dùng của bé vào tủ kín hoặc bọc màng. Sau buổi phun, lau bàn ăn và mặt bếp bằng khăn ẩm, không lau tường đã phun trong 5–7 ngày; dặn bé không liếm hay áp mặt vào tường. Cách chuẩn bị và cách ly có ở trang phun muỗi cho nhà có trẻ nhỏ.

Bé bị đốt sưng hay trong nhà có người sốt thì làm gì?
Vết đốt sưng thì rửa sạch, chườm mát, cắt ngắn móng tay để bé không gãi trầy. Sưng lan rộng, bé quấy khóc nhiều hoặc sốt thì đưa đi khám, không tự hạ sốt rồi chờ. Trong nhà có người đang sốt thì người đó nên nằm trong màn cả ban ngày.
Vết đốt sưng đỏ to trong một hai ngày đầu, nhất là ở trẻ nhỏ, thường là phản ứng của da với nước bọt muỗi chứ chưa phải nhiễm trùng. Dấu nhiễm trùng là vết bị gãi trầy, vài ngày sau đỏ lan rộng, nóng, đau, rỉ mủ vàng hoặc kèm sốt; lúc đó cần bác sĩ khám, không tự bôi hay cho uống kháng sinh. Với trẻ còn bú, sốt xuất huyết lại khó nhận vì dấu hiệu thường chỉ là sốt, bỏ bú, quấy khóc hay li bì.
Muỗi đốt người bệnh rồi đốt sang trẻ là đường lây ngay trong nhà; virus nhân lên trong muỗi 8–12 ngày trước khi truyền được, nên dọn ổ nước ngay từ khi có người sốt. Khi khu có ca sốt xuất huyết, hướng dẫn của Bộ Y tế là xử lý ổ dịch, phun trong 24–48 giờ trong bán kính 200 m quanh nhà ca bệnh. Bệnh do muỗi vằn truyền có ở bài những bệnh Aedes aegypti truyền tại Việt Nam. Người chăm bệnh có bị lây trực tiếp không và cả nhà làm gì trong 2–3 tuần đầu, xem người thân sốt xuất huyết, cả nhà có lây không.
Khi nào cần người làm cho nhà có trẻ nhỏ?
Khi đã có màn, lưới và dọn nước đọng đủ 2 tuần mà bé vẫn bị đốt ban ngày trong nhà, nghĩa là còn ổ khuất như hố ga, bể ngầm, máng xối trên mái. Lúc đó cần người tìm ổ trước, rồi mới phun những phòng không có trẻ và xếp lịch cho gia đình ra ngoài.
Kỹ thuật viên múc nước tìm lăng quăng, xử lý ổ, phun sương ngoài sân và tồn lưu dải chân tường ở phòng khác; lượt kiểm lại vào ngày 7–10. Cách làm cho nhà ở có ở muỗi trong nhà ở, căn hộ: chậu cây, khay điều hoà, chi phí ở bảng giá diệt muỗi tại nhà ở, căn hộ. Nhà có trẻ nhỏ ở gần đất trống hay kênh rạch nên có lượt kiểm theo lịch suốt mùa mưa trong gói xử lý ổ lăng quăng mỗi tháng quanh nhà, để khỏi phải phun gấp khi muỗi đã nhiều.
Về bài viết này
Đội kỹ thuật viên của Khử Trùng Toàn Cầu tổng hợp và biên soạn, từ kinh nghiệm thi công tại TP.HCM và các tỉnh lân cận từ năm 2020.
Duyệt chuyên môn: Lê Thành Nhân, Giám đốc điều hành Công ty TNHH Khử Trùng Toàn Cầu.
Cách làm ra bài: Đội kỹ thuật viên của Khử Trùng Toàn Cầu tổng hợp từ hồ sơ khảo sát và các buổi xử lý tại hiện trường; số liệu sinh học đối chiếu với tài liệu chuyên ngành.
Nguồn tham khảo
Thông tin và số liệu trên trang này đối chiếu với các tài liệu sau.
- Bộ Y tế (tài liệu tập huấn theo Quyết định 3711/QĐ-BYT, đăng trên cổng thông tin TP. Hải Phòng). Hướng dẫn giám sát và phòng, chống bệnh sốt xuất huyết Dengue, 3711/QĐ-BYT, 2014. Truy cập lần cuối 24/09/2026.
- Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC). Life Cycle of Aedes Mosquitoes, 2024. Truy cập lần cuối 24/09/2026.
- Tổ chức Y tế Thế giới (WHO). Dengue and severe dengue — Fact sheet, 2025. Truy cập lần cuối 24/09/2026.
- Viện Sốt rét – Ký sinh trùng – Côn trùng TP.HCM (IMPE). Muỗi Aedes. Truy cập lần cuối 24/09/2026.

















