Gián ăn gì, món nào gián thích nhất trong nhà?
Gián ăn tạp: đồ ngọt, cơm, bánh mì, dầu mỡ, vụn thịt cá, thức ăn chó mèo, cả giấy, keo dán gáy sách, tóc, vải bẩn và xác côn trùng. Món gián thích nhất là đồ ngọt và tinh bột, nhưng gián cần nước trước thức ăn, nên bồn rửa ướt hút gián không kém đồ ăn thừa.

Gián ăn gì?
Gián ăn gần như mọi thứ có nguồn gốc hữu cơ. TS. Joseph Kunkel ở Đại học Massachusetts Amherst gọi gián là loài ăn tạp giống người, chủ yếu ăn đồ chết hoặc nằm yên. Trong nhà, đó là vụn cơm, dầu mỡ bám bếp, thức ăn thừa, rác và cả thứ ta không nghĩ tới.
Gián ăn được nhiều thứ như vậy một phần nhờ vi khuẩn cộng sinh sống trong mô mỡ của chúng. Theo TS. Kunkel, nhóm vi khuẩn này cung cấp vitamin và axit amin thiết yếu, nên gián không cần chọn món đủ chất như người. Một mẩu bánh rơi dưới gầm tủ cũng đủ nuôi chúng nhiều ngày.

Gián thích ăn gì nhất?
Gián thích đồ ngọt và tinh bột nhất, kế đến là dầu mỡ và đồ có đạm. Tài liệu của Đại học Florida ghi gián Mỹ dài khoảng 4 cm ưa đồ ngọt, nhưng cũng ăn bánh mì, trái cây, cá, đậu phộng, cơm cũ. Gián sọc nâu thích tinh bột, như keo dán tem và phong bì.
Nhưng thứ gián tìm trước tiên là nước. TS. Kunkel xếp thứ tự nhu cầu của gián là khát, rồi đói, rồi mới tới giao phối. Gián lần theo độ ẩm để tìm tới nguồn nước. Vì vậy bồn rửa còn ướt qua đêm, khay nước dưới tủ lạnh, ống thoát rò rỉ hút gián không kém chén bát bẩn. Gián cũng chọn chỗ ấm khoảng 25–30 °C, nên góc sau tủ lạnh, gầm bếp vừa có hơi ấm vừa có vụn ăn. Thứ tự nước, hơi ấm rồi mới tới mùi thức ăn được giải thích ở bài gián bị thu hút bởi gì trong nhà.
Gián Đức dài 10–15 mm, loài nhỏ sống trong bếp, có thứ tự ưu tiên riêng và chỗ ổ riêng, xem bài gián Đức ăn gì, sống ở đâu. Bài này nói chung các loài gián hay gặp trong nhà.
Ngoài đồ ăn, gián còn gặm những gì trong nhà?
Gián gặm cả những thứ không phải đồ ăn, miễn có chút tinh bột, đạm hay chất bẩn bám vào. Keo dán gáy sách, tem, phong bì làm từ tinh bột hoặc đạm động vật là món quen. Giấy, bìa carton, vải dính mồ hôi hay thức ăn, tóc, da thuộc đều từng được ghi nhận bị gián ăn.
| Thứ trong nhà | Gián có ăn không | Vì sao |
|---|---|---|
| Cơm, bánh mì, bánh ngọt, đường | Có, ưu tiên | Tinh bột và đường dễ tiêu |
| Dầu mỡ bám bếp, máy hút mùi | Có | Giàu năng lượng, bám lâu ở chỗ khó lau |
| Thức ăn chó mèo để qua đêm | Có | Có đạm, tinh bột, thường để sát sàn |
| Giấy, bìa carton, gáy sách | Có gặm | Keo dán và hồ làm từ tinh bột, đạm |
| Tóc, vải, da thuộc | Có, khi đói hoặc khi dính bẩn | Đạm và chất bẩn bám trên đó |
| Xác côn trùng, xác gián | Có | Nguồn đạm sẵn có |
| Gỗ khô, nhựa, silicone | Không coi là thức ăn | Gián nhà không tiêu hoá được, chỉ gặm chỗ dính bẩn |

Gián con ăn gì?
Gián con ăn cùng thứ với gián trưởng thành, tự kiếm ăn ngay sau khi nở. Đại học Florida ghi mọi giai đoạn của gián Đức đều chủ động tìm thức ăn, nước, và gián con lớn thành con trưởng thành sau khoảng 60 ngày ở nhiệt độ phòng. Gián con còn ăn phân, xác gián lớn trong ổ.
Tập tính ăn phân và ăn xác đồng loại là lý do gel bả tác dụng chậm lại hiệu quả với cả đàn. Con lớn ăn gel, về ổ rồi mới chết; gián con ăn phân, ăn xác con đó và nhiễm thuốc theo. Tài liệu Đại học Florida gọi đây là truyền thuốc thứ cấp. Đó cũng là lý do vài ngày sau khi đặt gel có thể thấy xác gián rải rác, như bài thấy gián chết trong nhà là sao giải thích.
Gián có ăn thịt, ăn gián chết hay côn trùng khác không?
Có ăn thịt, nhưng là thịt vụn, cá khô, xác côn trùng đã chết, không phải săn mồi sống. Gián ăn xác gián khác, xác kiến, xác ruồi nằm trong khe. Chúng không đi bắt kiến, rệp hay bọ chét còn sống, nên đừng mong gián dọn giúp các loài đó.
Với người, Đại học Florida ghi nhận trong những ổ gián Đức rất nặng, gián có thể cắn người và ăn vụn thức ăn dính trên mặt người đang ngủ. TS. Kunkel cũng nói gián hiếm khi cắn, chỉ có thể gặm vết loét ban đêm. Đó là chuyện của nhà nhiễm rất nặng, không phải chuyện thường gặp.
Biết gián ăn gì thì cất đồ ăn thế nào?
Cắt nguồn ăn và nguồn nước trước, vì đó là thứ giữ gián ở lại nhà bạn. Gián chỉ cần một khe 1,6 mm để chui qua, nên hộp đậy hờ hay túi nilon buộc lỏng không giữ được. Đồ khô, đồ ngọt nên vào hộp nắp khít, mặt bếp sạch vụn trước khi tắt đèn.
- Cất gạo, bột, đường, bánh, ngũ cốc trong hộp nắp khít, không để túi mở trên kệ.
- Không để thức ăn chó mèo qua đêm; rửa bát ăn của thú cưng mỗi tối.
- Rửa chén trước khi ngủ, lau khô bồn rửa, không để nước đọng trong khay.
- Lau dầu mỡ ở vách bếp, chân bếp, quanh máy hút mùi mỗi tuần.
- Bỏ bớt bìa carton, giấy báo cũ chất trong bếp và gầm cầu thang.
- Sửa ống nước rò, khay nước tủ lạnh, bịt khe quanh ống thoát.

Thức ăn của gián liên quan gì tới cách đặt thuốc?
Gián kiếm ăn theo đường quen từ ổ tới chỗ có vụn và nước, nên thuốc được đặt trên chính đường đó. Kỹ thuật viên bơm gel có trong danh mục Bộ Y tế cho phép vào khe bản lề, khe chân tủ; rắc thuốc bột vào chân bàn rỗng, khe kín; đặt bả hạt trong hộp.
Phun tồn lưu làm dọc chân tường, khe nứt, quanh cống, chỗ ẩm tối mà gián bò qua khi đi kiếm ăn. Gián tiếp xúc thuốc chết từ từ và mang thuốc về ổ. Bếp càng nhiều vụn thì gián càng ít ăn gel, nên dọn bếp là phần việc của chủ nhà đi cùng buổi xử lý. Cách làm từng bước có ở trang dịch vụ diệt gián bơm gel trong tủ bếp, chặn cống.

Chừng nào bếp còn vụn và nước qua đêm, gián từ ống thoát, từ căn bên cạnh vẫn tìm tới, nên một lần đặt thuốc chỉ là bước đầu. Với nhà hàng, bếp ăn hay nhà có trẻ nhỏ, kiểm soát côn trùng định kỳ hằng tháng giúp số gián giữ ở mức thấp: mỗi tháng 1 lượt soi khe, thay điểm gel đã hết. Hình dạng từng loài gián có ở trang nhận diện gián, còn chuyện vòng đời, sinh sản nằm trong mục chuyên sâu về gián.
Về bài viết này
Đội kỹ thuật viên của Khử Trùng Toàn Cầu tổng hợp và biên soạn.
Cách làm ra bài: Đội kỹ thuật viên của Khử Trùng Toàn Cầu tổng hợp từ hồ sơ khảo sát và các buổi xử lý tại hiện trường; số liệu sinh học đối chiếu với tài liệu chuyên ngành.
Nguồn tham khảo
Thông tin và số liệu trên trang này đối chiếu với các tài liệu sau.
- UC Statewide IPM Program (Đại học California). Cockroaches — Pest Notes (Publication 7467), 7467, 2019. Truy cập lần cuối 24/09/2026.
- UF/IFAS (Đại học Florida). American Cockroach, Periplaneta americana — Featured Creatures (EENY-141/IN298), EENY-141/IN298, 2024 · German Cockroach, Blattella germanica — Featured Creatures (EENY-002/IN128), EENY-002/IN128. Truy cập lần cuối 24/09/2026.
- Đại học Massachusetts Amherst (TS. Joseph G. Kunkel, Khoa Sinh học). Cockroach FAQ. Truy cập lần cuối 26/09/2026.

















